[waluta] - [wymiana waluty] - [bankomaty i karty płatnicze] - [rachunki bankowe] - [wydatki] - [podatek od towarów i usług] - [napiwki]

Waluta

Obowiązującą walutą jest dolar australijski (AUD / A$), który dzieli się na 100 centów. W obiegu są monety 5-, 10-, 20- i 50-centowe, a także 1- i 2-dolarowe, oraz banknoty o nominałach 5 $, 10 $, 20 $, 50 $ i 100 $. Wprawdzie najmniejszą monetą jest 5 centów, jednak ceny są wciąż podawane z mniejszymi końcówkami, a przy rachunku zaokrąglane do 5 centów w górę lub w dół.

Dolar australijski często przechodzi wahania w stosunku do dolara amerykańskiego, jednak średnio pozostaje na poziomie ok. 0,65 USD. Wszystkie ceny podajemy w dolarach australijskich.

[do góry]

Wymiana waluty

Wymiany czeków podróżnych można dokonać w bankach lub licencjonowanych kantorach, np. Thomas Cook lub American Express.

Pieniądze można przewozić na różne sposoby. Jeśli czas pobytu jest ograniczony, bardzo dobrym rozwiązaniem są czeki podróżne, które mają przeważnie lepszy kurs niż obce waluty w Australii.

Dużą popularnością cieszą się czeki podróżne American Express, Thomas Cook i innych renomowanych instytucji finansowych. Zazwyczaj do potwierdzenia tożsamości właściciela wystarcza paszport, dobrze jednak mieć przy sobie jeszcze jakiś inny dokument, np. prawo jazdy.

Prowizje za wymianę czeków podróżnych o nominale wyrażonym w obcej walucie zmieniają się z roku na rok, są też różne w poszczególnych bankach. Obecnie rynek zdominowała „wielka czwórka” – ANZ, Commonwealth, National i Westpac (który w Wiktorii nazywa się Bank of Melbourne, a w Australii Zachodniej Challenge Bank). Prowizja w ANZ wynosi 6,50 $ od sumy nie większej niż równowartość 3 tys. $ (czeki podróżne Visa oraz opiewające na więcej niż 3 tys. $ są bezpłatne), w Westpac płaci się 7 $ za sumę nie przekraczającą 500 $ (większa – bezpłatnie), natomiast w National i Commonwealth odpowiednio 5 i 7 $, niezależnie od nominału czy liczby czeków.

Warto rozważyć możliwość wykupienia czeków podróżnych wystawionych w dolarach australijskich. Można je bez problemu wymienić u kasjera w banku, unikając przeliczania, prowizji, opłat i wahań kursu.

[do góry]

Bankomaty i karty płatnicze

Bankomaty działają przez całą dobę, a większość z nich przyjmuje karty z innych banków. Istnieje jednak dzienny limit wypłaty (zazwyczaj ok. 1000 $).

Duża liczba placówek usługowych, np. warsztatów samochodowych, sklepów ze sprzętem turystycznym, restauracji i sklepów z podstawowymi atykułami należy do systemu EFTPOS (elektroniczny przelew gotówki w punkcie sprzedaży). Dzięki temu można zapłacić kartą płatniczą za zakupy czy usługi, a często nawet wypłacić gotówkę. Kart kredytowych można również używać w specjalnych automatach telefonicznych, znajdujących się w większości miast w całym kraju. Dotyczy to zarówno opłaty za rozmowy miejscowe (STD – Subscriber Trunk Dialing), jak i międzynarodowe.

Posiadacze kart kredytowych nie muszą wozić plików czeków podróżnych. W całej Australii honoruje się karty Visa, MasterCard, Diners Club i American Express (AMEX). Wypłaty gotówki na podstawie karty kredytowej można dokonać w banku lub bankomacie.

Jeżeli ktoś zamierza wypożyczyć samochód, karta kredytowa bardzo mu się przyda. Pracownicy wypożyczalni patrzą na karty znacznie łaskawszym okiem niż na gotówkę. W niektórych punktach wręcz nie ma mowy o wypożyczeniu auta komuś, kto nie płaci kartą.

[do góry]

Rachunki bankowe

Jeżeli ktoś planuje przebywać w Australii dłużej niż miesiąc, może założyć rachunek w australijskim banku. Może się to okazać zarówno bardziej opłacalne, jak i wygodniejsze.

Większość turystów wybiera rachunek połączony z kartą płatniczą, dzięki której można mieć dostęp do gotówki w całej Australii. Oddziały banków Westpac, ANZ, National i Commonwealth znajdują się na terenie całego kraju. Trzeba jednak pamiętać, że w wielu prowincjonalnych miasteczkach nie ma bankomatów, co stanowi znaczne utrudnienie.

Założenie rachunku w australijskim banku przez przybysza z zagranicy jest łatwe, pod warunkiem, że nastąpi to w okresie 6 tygodni od przyjazdu. Wystarczy pokazać paszport i sprawa załatwiona. Jeżeli ktoś wybierze się do banku w tym samym celu po upływie 6 tygodni od przekroczenia granicy, może się spodziewać pewnych trudności. Potencjalnego klienta obejmuje wówczas system punktowy – trzeba zdobyć co najmniej 100 punktów, by uzyskać przywilej ulokowania pieniędzy w banku. Paszport i akt urodzenia są warte 70 punktów, międzynarodowe prawo jazdy ze zdjęciem – 40 punktów, zaś inny dokument tożsamości, np. karta kredytowa – 20 punktów. Trzeba przedstawić przynajmniej jeden dokument tożsamości z fotografią.

Jeżeli ktoś nie posiada australijskiego numeru identyfikacji podatkowej (TFN), musi zapłacić od wszystkich odsetek bankowych podatek w wysokości 47%.

[do góry]

Wydatki

W porównaniu z USA, Kanadą i krajami zachodnioeuropejskimi, ceny towarów i usług w Australii raz są niższe, a innym razem wyższe. Artykuły przemysłowe są przeważnie droższe. Jeżeli są importowane, cenę podwyższa koszt transportu i cło. Z kolei towary australijskie są dość drogie ze względu na to, że są wytwarzane w stosunkowo niewielkich ilościach. Tak więc trzeba zapłacić więcej za ubrania, samochody i inne artykuły przemysłowe. Z drugiej strony – żywność jest zazwyczaj doskonałej jakości i względnie tania. Nie można też narzekać na ceny zakwaterowania. Droga jest natomiast służba medyczna, np. koszt standardowej wizyty lekarskiej wynosi ok. 40 AUD, ale mając stosowne ubezpieczenie medyczne, nie płaci się za nią.

Duży wydatek w budżecie wyjazdu do Australii stanowią przejazdy, oczywiście jeśli pragnie zobaczyć się ten kraj, a nie tylko przebywać w jednym mieście. Przyczyną są oczywiście rozmiary Australii. W przypadku podróżowania w grupie najtańszym rozwiązaniem może się okazać kupno używanego samochodu.

Jeśli posiadasz wizę studencką możesz podjąć legalną pracę w wymiarze 20 godzin tygodniowo. Stawki za pracę zaczynają się od 8-10 AUD za godzinę, są jednak zajęcia, przy których zarobić można nawet 15-18 AUD za godzinę. Jest to wystarczająco dużo, aby opłacić pobyt w Australii, ale niestety za mało żeby coś odłożyć, czy opłacić szkołę. Zarabiając 10-15 AUD na godzinę i pracując 20 godzin, można zarobić maksymalnie 300 AUD tygodniowo, natomiast szacunkowe koszty utrzymania to 200 AUD tygodniowo (ok. 10 000 AUD rocznie). Z tych 300 AUD trzeba będzie zapłacić podatek, co pochłonie 29% lub 17% całej kwoty, czyli zostanie 213 lub 249 AUD. Jest to kwota niewielka, ale na przeżycie powinna wystarczyć. Ponieważ jednak zdarzają się okresy, w których nie będziesz miał pracy, należy ze sobą przywieźć trochę pieniędzy z Polski, lub mieć dostęp do pieniędzy np. za pomocą karty kredytowej. Najlepiej mięć zabezpieczenie na cały okres pobytu, bo przecież może się zdarzyć, że w ogóle pracy nie znajdziesz.

Koszt utrzymania zależy od wielu czynników, a miedzy innymi od stylu życia i od miasta, w którym się mieszka. Można jednak wyciągnąć pewną średnią dla przeciętnego studenta zagranicznego w Australii. Będzie to 200 - 250 AUD tygodniowo. Adelaide University, w swojej broszurze, szacuje koszt utrzymania studenta zagranicznego w Adelaide na 200 dolarów tygodniowo, co czyni około 10 tys. dolarów rocznie. Podobnie będzie w Perth, które należy do tańszych miast w kraju. Według wspomnianej broszury przeciętny student zagraniczny, w ciągu tygodnia wydaje pieniądze na:

Koszta dodatkowe:

[do góry]

Podatek od towarów i usług

Wprowadzenie 10$% podatku od towarów i usług (GST - Goods & Services Tax, odpowiednik polskiego VAT-u) miało zastąpić kilka innych podatków (głównie podatek od sprzedaży hurtowej). Na metkach są ceny z wliczonym podatkiem, więc nie trzeba nic do nich doliczać (w przeciwieństwie np. do USA).

Przeloty oraz podróż statkiem do lub z Australii są zwolnione z podatku od towarów i usług, podobnie jak przeloty na liniach krajowych – pod warunkiem wykupienia biletu poza granicami kraju przez obcokrajowców.

W przypadku zakupienia jakichkolwiek towarów nowych lub używanych o wartości co najmniej 300 $ w okresie 28 dni przed wyjazdem z Australii, można się ubiegać o zwrot podatku (szczegóły – telefoniczna linia informacyjna Australijskiego Urzędu Podatkowego: 132861).

[do góry]

Napiwki

Dawanie napiwków nie jest w Australii obowiązkowe. Zwyczajowo zostawia się napiwek w drogich restauracjach i tylko wtedy, gdy uzna się to za niezbędne. Jeżeli obsługa jest wyjątkowo sprawna i uprzejma, kelner zazwyczaj otrzymuje 10% sumy rachunku. Taksówkarze nie oczekują napiwków, jednak oczywiście nie wzbraniają się przed przyjęciem reszty z rachunku.

[do góry]

Na osobnych stronach znajdziesz inne informacje o Australii:

• podstawowe informacje

• klimat

• komunikacja

• łączność

• informacje praktyczne

• Polonia i polskie placówki dyplomatyczne

• linki do stron o Australii

Jeśli chcesz zarezerwować miejsce na kursie w australijskiej szkole językowej wypełnij formularz zgłoszeniowy.