Znajdź nas na mapie  AS School of English, ul. Armii Krajowej 28a, 05-410 Józefów   Zadzwoń do nas 22 7893786  Napisz do nas maila biuro@asenglish.pl   Porozmawiaj z naszym konsultantem poprzez Skype Porozmawiaj z naszym konsultantem na Gadu Gadu
PDF Drukuj

PRACA W WIELKIEJ BRYTANII

regulacje prawne - numer ubezpieczenia - konto bankowe - umowa o pracę - podatki - gdzie szukać - praca na start

Od 1 maja 2004 r. Polacy jako obywatele Unii Europejskiej mogą podjąć legalne zatrudnienie w Wielkiej Brytanii. Osoby pracujące są objęte Programem Rejestracji Pracowników (WRS - Worker Registration Scheme) Urzędzu Spraw Wewnętrznych Wielkiej Brytanii (Home Office). Oznacza to, że zaraz po podjęciu pracy w UK, jeżeli zamierza się pracować dla pracodawcy brytyjskiego przez okres przekraczający jeden miesiąc, trzeba będzie wypełnić formularz rejestracyjny (do pobrania w formacie .pdf, zob. też przewodnik do formularza po polsku), do którego należy wpisać imię i nazwisko, adres zamieszkania, datę urodzenia, obywatelstwo oraz szczegóły dotyczące zatrudnienia.

Do formularza należy dołączyć:

  • pismo od pracodawcy potwierdzające fakt zatrudnienia,

  • dowód otrzymywania przynajmniej minimalnego wynagrodzenia,

  • 2 zdjęcia paszportowe,

  • paszport lub dowód osobisty.

Skompletowane dokumenty należy dostarczyć osobiście lub przesłać pocztą na adres specjalnego wydziału Home Office (brytyjskiego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych):

Home Office Worker Registration Team
Work Permits (UK)
PO BOX 3468
Sheffield
S3 8WA
tel.: +44 (0)0114 207 6022

Opłata za rejestrację pracownika w programie WRS wynosi 90 funtów Płatności można dokonać czekiem banku Wielkiej Brytanii, przekazem pocztowym ("postal order") albo kartą płatniczą lub kredytową.

Po wypełnieniu w/w formalności otrzyma się (oprócz zwrotu dokumentu tożsamości) kartę rejestracji z numerem identyfikacyjnym oraz zaświadczenie o rejestracji pracownika uprawniające do pracy i pobytu w Anglii tak długo, jak długo pozostaniemy zatrudnieni u danego pracodawcy. W przypadku zmiany pracy przed upływem 12 miesięcy trzeba ponownie złożyć wniosek o rejestrację (bez dokonywania ponownej opłaty), dotyczy ona bowiem tylko jednej firmy i nie zostaje automatycznie przedłużona na naszego kolejnego pracodawcę. Po zaoferowaniu pracownikowi zatrudnienia pracodawca będzie musiał w ciągu 30 dni dopilnować jego rejestracji. Jeżeli pracownik pozostanie zatrudniony nieprzerwanie przez 12 miesięcy, uzyskuje możliwość swobodnej zmiany pracy bez konieczności jej rejestracji oraz pozwolenie na pobyt (tzw. residence permit), takie samo, jak obywatele Europejskiego Obszaru Gospodarczego, potwierdzające prawo do zamieszkiwania w Wielkiej Brytanii na mocy prawa Wspólnoty Europejskiej. Jeśli przerwa w zatrudnieniu będzie mniejsza niż 30 dni, okres poprzedniego zatrudnienia będzie się liczył do okresu 12-miesięcznego zatrudnienia. Jeśli przerwa będzie dłuższa niż 30 dni okres 12 miesięcy będzie naliczany od nowa.

Z chwilą podjęcia pracy zatrudniony nabywa prawa do świadczeń zdrowotnych oraz pewnych świadczeń socjalnych np. zasiłku rodzinnego na dzieci w przypadku osiągania niewystarczającego dochodu. Pełny dostęp do systemu zasiłków socjalnych, np. zasiłku dla bezrobotnych, pracownik nabędzie dopiero po 12 miesiącach nieprzerwanej pracy.

Niedopełnienie obowiązku rejestracji nie będzie pociągało za sobą żadnych skutków prawnych dla samego pracownika (nie grozi mu ani grzywna ani wydalenie z Wielkiej Brytanii). Niemniej okres zatrudnienia bez rejestracji nie będzie się liczyć do nabycia ewentualnych praw emerytalno-rentowych oraz np. liczby lat niezbędnych do ubiegania się o obywatelstwo brytyjskie. Oznacza to, że sam pracownik powinien być zainteresowany dokonaniem rejestracji.

Każdy legalnie zatrudniony obywatel polski, może zabrać ze sobą do Anglii współmałżonka i dzieci do lat 21. Otrzymają oni prawo do pobytu i pracy.

Osoby deklarujące pracę na własny rachunek (tzw. self-employment) nie są objęte rejestracją i mogą od razu złożyć wniosek o pozwolenie na pobyt, który gwarantuje pełny dostęp do systemu zasiłków socjalnych. Obywatele UE mają prawo zakładać własną działalność gospodarczą w Wielkiej Brytanii (i wszystkich innych krajach członkowskich). W tym celu należy zarejestrować się w Urzędu Podatków i Ceł (Revenue & Customs). Rejestracji dokonać można dzwoniąc na linię Pomocy Nowym Przedsiębiorcom (Helpline for the Newly Self-Employed): 08459 154515.


Przy zatrudnieniu konieczne jest posiadanie numeru ubezpieczenia społecznego (National Insurance Number ? NIN) oraz podanie go pracodawcy, co zapewni właściwy zapis wszystkich składek ubezpieczenia społecznego. Osoby nie mające tego numeru powinny zgłosić się do lokalnego biura pośrednictwa pracy Jobcentre Plus, Jobcentre albo biura ubezpieczeń społecznych z dowodem tożsamości oraz (jeżeli mają już Państwo pracę) zaświadczeniem o zatrudnieniu od pracodawcy.  Pracodawca może być w tym pomocny, lecz złożenie wniosku o NIN jest obowiązkiem pracownika. Numer NIN jest czymś w rodzaju naszego NIP-u. Dla pracodawcy jest on istotny, gdyż opłacając podatki podaje ten numer i idą one na nasze konto.


Niezbędne jest również założenie konta bankowego. Sposród wielu banków istniejących na rynku można wyróżnić siedem głównych: HSBC, Barclays Bank, NatWest, Lloyds Bank, Royal Bank of Scotland, Abbey National i Halifax. Zwykle przy zakładaniu konta banki wymagają kilku różnego rodzaju potwierdzeń tożsamości aplikanta. Może to być paszport, list ze szkoły jeśli jest się studentem, list od pracodawcy itp. Jednak najważniejsze jest potwierdzenie adresu. By to zrobić należy przedstawić rachunek np. za gaz, prąd, wodę. Wielu studentów lub turystów nie dokonuje tego typu opłat, często podnajmując pokój lub łóżko. Wyjściem z tej trudnej sytuacji może być umowa, jaką szkoły podpisują z bankami, dzięki której otworzenie konta wydaje się łatwiejsze. Ale tylko teoretycznie. Czasami w jednym oddziale tego samego banku można dostać odpowiedź odmowną, przedstawiając dokładnie te same dokumenty, co w banku w którym zaoferują Państwu nawet kartę debetową na początek! Sam proces założenia konta różni się pomiędzy bankami i oddziałami. W jednym wystarczy wejść bezpośrednio z ulicy przynosząc dokument potwierdzający tożsamość (paszport) i adres (np. rachunek za telefon). W innym trzeba umówić się na spotkanie z pracownikiem, który wręczy wzór pisma jakie trzeba napisać do managera oraz listę wymaganych dokumentów. Większość banków nie pobiera żadnej prowizji za utrzymanie konta, ani za przeprowadzone operacje.


W Anglii nie brakuje nieuczciwych pracodawców, dlatego ważnym elementem waszej współpracy z jakąkolwiek firmą jest podpisanie umowy o pracę. Nie tylko określi ona waszą stawkę (minimalna stawka dla pracowników powyżej 21 roku życia w Wielkiej Brytanii wynosi obecnie ?5.35, poniżej 21 roku życia ?4.45), ale także warunki waszej pracy i wszystkie dodatkowe korzyści jakie z niej otrzymacie np. płatny urlop. Po 3 miesiącach pracy pracownikowi przysługuje płatny urlop; każdy pracodawca reguluje tą kwestię inaczej, ale zawsze warto się dowiedzieć. W zależności od rodzaju pracy jaką wykonujecie, miesięcznie lub tygodniowo powinniście otrzymywać tzw. "payslips", które są niepodważalnym dowodem na odprowadzanie przez pracodawcę podatków.


Podatek dochodowy potrąca się z zarobków przez cały rok. Sposób ten znany jest jako "Zarabiasz ? płacisz" (Pay As You Earn, PAYE). W roku podatkowym (od 6 do 5 kwietnia) można zarobić pewną kwotę wolną od podatku (Personal Allowance), która wynosi ?5225 rocznie, czyli ok. ?435 miesięcznie.

Stawka podatku zależna jest od sytuacji podatnika. Obowiązujące stawki podatków sprawdzić można na stronie internetowej Urzędu Podatków i Ceł (Revenue & Customs).  Podstawowa stawka wynosi 22%.

Oprócz podatków brytyjskich, konieczne może być również opłacanie podatków w Polsce, jeżeli są Państwo rezydentem podatkowym w Polsce oraz, jeżeli Państwa pobyt w Wielkiej Brytanii jest tymczasowy. Jeżeli Państwa podatki w Wielkiej Brytanii są niższe niż podatki od tych samych dochodów w Polsce, różnicę winni Państwo zapłacić w Polsce. Dalszych informacji udziela Urząd Skarbowy w Polsce.

Potrąca się również składki ubezpieczeniowe. Składki te pokrywają koszt opieki zdrowotnej, przy czym niektóre świadczenia zależne są od kwoty opłaconych składek.

Rozliczenie z podatku następuje pod koniec roku podatkowego, który w Anglii przypada na 5 kwietnia. Pracodawca zobowiązany jest do wypełnienia druku P60 i przekazania go swojemu pracownikowi. Z kolei P45 to dokument, który każdy pracodawca w W. Brytanii ma obowiązek wysłać lub przekazać pracownikowi po zakończeniu okresu zatrudnienia. Jest on formalnym zaświadczeniem o zakończeniu pracy i zawiera dane o całkowitych zarobkach brutto i zapłaconym podatku. Nieocenioną pomocą przy corocznym rozliczaniu się z urzędem skarbowym jest korzystanie z usług firm podatkowych. Oczywiście przed podjęciem naszej decyzji najrozważniej jest zorientować się w różnych ofertach i wybrać tą, która okaże się najkorzystniejsza. Każdy kto pracował w Wielkiej Brytanii, a kto zapłacił za dużo podatków, może być uprawniony do zwrotu nadpłaconego podatku.

 

JAK SZUKAĆ PRACY

Znalezienie pracy w Wielkiej Brytanii, zwłaszcza po 1 maja 2004 r., nie jest rzeczą najprostszą, ale z pracami dorywczymi dla uczniów nie powinno być problemu. Im więcej posiada się umiejętności praktycznych i czym lepsza znajomość języka angielskiego, tym większe są szanse na znalezienie pracy. Pracodawcy najczęściej nie wymagają długoletniego doświadczenia, sami przeprowadzają odpowiednie szkolenia.

Należy pamiętać, że nie trzeba nikomu płacić za pomoc w znalezieniu pracy i nikt nie może żądać opłat za rejestrację w agencji rekrutacyjnej.

Znalezienie pracy dorywczej nie powinno stanowić większego problemu, gorzej jest z pracą stałą i na pełen etat. Aby znaleźć pracę dorywczą nie trzeba znać bardzo dobrze angielskiego, choć jest to oczywiście duży plus. Najważniejsze na początek jest jedno zdanie: "I am looking for a job". Oto gdzie jej szukać:

  • Gazety. Jest wiele gazet zamieszczających ogłoszenia z miejscami pracy. Bardzo dużo ogłoszeń jest w Loot, TNT i Evening Standard. Loot to codzienna gazetka z ogłoszeniami dostępna w każdym kiosku. TNT wykładane jest przed stacjami londyńskiego metra i rozdawane bezpłatnie w każdy poniedziałek rano. Evening Standard to codzienna, wieczorowa gazeta londyńska, dostępna w każdym kiosku; jej czwartkowe wydanie zawiera ogłoszenia typu catering. Oczywiście obowiązuje zasada kto pierwszy ten lepszy, więc należy dzwonić na ogłoszenie jak najwcześniej.

  • Ogłoszenia w lokalnych sklepach i kioskach. W oknach wielu sklepików i kiosków znajdują się wywieszone kartki z ogłoszeniami. Większość z nich dotyczy mieszkań i różnych świadczonych usług. Dużą część stanowią też ogłoszenia o pracę. Można dać też własne ogłoszenie. Cenę (do kilku funtów za tydzień) ustala sprzedawca. Sprzątanie, prasowanie, pilnowanie dzieci oraz praca w barach to najczęściej spotykane ogłoszenia.

  • Ogłoszenia w szkołach językowych. W szkołach potencjalni pracodawcy wywieszają oferty pracy na szkolnych tablicach ogłoszeń. W niektórych szkołach istnieją też specjalne komórki, które zajmują się pośrednictwem pracy.

  • "Na chodzonego". Należy wybrać sobie teren i chodzić od baru do baru, od hotelu do hotelu, od restauracji do restauracji i pytać o pracę. Najlepiej wybierać miejsca, w których jest wiele restauracji, pubów, kawiarni, kin ? czyli w Londynie np. Leicester Square, Piccadily Circus, Angel, Charing Cross (stacje metra). Najlepszy teren to boczne uliczki odchodzące od głównych ulic. Można zacząć oczywiście od okolic miejsca zamieszkania, stopniowo oddalając się. Wbrew pozorom jest to bardzo skuteczny sposób szukania pracy. Polecamy szukanie pracy w ten sposób w godzinach 10 - 15.

  • "Na znajomych". Każdy po pewnym czasie spędzonym za granicą ma znajomych. Kontakty to ważna rzecz, szczególnie, jeśli chodzi o poszukiwanie pracy. Należy mówić wszystkim znajomym, że szuka się pracy i przypominać im o tym, ale bez natarczywości. W czasie sezonu jest duża rotacja, ludzie przyjeżdżają i wyjeżdżają. W każdej chwili jakieś miejsce może się zwolnić.

Pracodawcy zawsze pytają o doświadczenie. Zasada odpowiedzi na to pytanie jest następująca: wszystko umiem, wszystko robiłem, jestem elastyczny. Zwykle należy wypełnić "application form", czyli kwestionariusz zgłoszeniowy i zostawić swój numer telefonu, pod który pracodawca oddzwoni.


Niestety, chociaż Polacy przyjeżdżający do Londynu mają często ukończone studia, to jednak na początku muszą z reguły wykonywać pracę fizyczną - to czas chowania dumy do kieszeni i zaakceptowania "niesprawiedliwości" tego świata. Zatem początkowe nastawienie się na to, że będzie ciężko zapobiega dużym rozczarowaniom.

Otóż w większości są to prace w tzw. "catering industry", czyli puby, restauracje i kafejki. Najniższa obowiązująca stawka to ?5.35 na godzinę. Na taki zarobek należy liczyć na starcie. Po kilku miesiącach zwykle otrzymuje się podwyżkę. Wówczas pojawia się wizja ?6 na godzinę. Od tego należy odliczyć podatek, który można odzyskać przy wyjeździe. W najlepszej sytuacji są kelnerzy i barmani. Ich napiwki nierzadko stanowią drugą pensję. "Bodyguard", czyli bramkarz, też nie powinien narzekać - ?10 na godzinę to całkiem niezły zarobek. Wiele młodych dziewcząt pracuje jako niańki. Zajęcie to jest nienajgorsze, ale wątpliwie płatne i czasochłonne. Zwykle niańki mieszkają u rodziny, nie płacą za pokój, wyżywienie, ale są bardzo uwiązane.

Do typowych posad obejmowanych przez uczniów należą: kelner/ka, barman/ka, zmywacz naczyń, sprzątacz/ka, pracownik ochrony (raczej tylko dla mężczyzn, choć nie do końca), przy wpisywaniu danych do komputera, przy roznoszeniu ulotek, opieka do dzieci i wiele innych... Najczęściej poszukiwane umiejętności wśród kandydatów na pracowników to: doświadczenie w opiece nad dziećmi (mile widziana opieka nad młodszym rodzeństwem lub dziećmi sąsiadów), obsługa komputera: system operacyjny Windows oraz pakiet Office - głównie Word i Excel (administratorzy sieci i graficy komputerowi ciągle są poszukiwani), doświadczenie na stanowisku barmana czy kelnerki, pomocna często jest znajomość innych (niż angielski) języków obcych.

W trudnej sytuacji są osoby z mizerną znajomością języka angielskiego. W takiej sytuacji można np. pracować jako portier, co w języku potocznym nazywa się "na zmywaku". To bardzo niewdzięczna i ciężka praca. Jednakże bez znajomości języka nie można na więcej liczyć. Nie jest to jednak sytuacja bez wyjścia. W ciągu 2 miesięcy można poprawić swój angielski na tyle, aby zdobyć lepszą pracę, a co za tym idzie więcej pieniędzy.

 

Jeśli chcesz zarezerwować miejsce na kursie w brytyjskiej szkole językowej wypełnij formularz zgłoszeniowy.

 

Copyright ©2000-2017 AS School of English Language Travels

 

Wielka Brytania - Informacje dodatkowe

Do jakiego kraju chciałbyś wyjechać na naukę angielskiego?